Chủ Nhật, 24 tháng 12, 2017

Biển Tây Phi chao đảo vì đội tàu cá hùng hậu của Trung Quốc

Khi hải phận quê nhà cạn kiệt, ngư gia Trung Quốc vươn xa hơn để khai thác hải sản ở các nước khác. Đội tàu cá to đùng của họ bị buộc tội đang làm các ngư gia Tây Phi lảo đảo.

Trước kia, biển từng đầy ắp cá thu, mực và cá mòi. Giờ đây, cuộc sống càng ngày càng gian truân, ngư gia thường than vãn về những mẻ lưới trống rỗng.

“Những mẻ lưới từng đầy cá, nhưng giờ thì đa số chẳng có gì”, Mamadou So, 52 tuổi, một ngư gia ở Senegal, vừa nói vừa chỉ tay vào đám cá bé xíu mà ông mới vớt được lên xuồng.

Phía bên kia bán cầu, ở miền đông China, Zhu Delong, 75 tuổi, cũng lắc đầu chán ngấy vì mảnh lưới của ông chỉ vét được một con tôm cỡ ngón tay và vài con cá đào tam hoàng gầy tẹo.

Bien Tay Phi chao dao vi doi tau ca hung hau cua Trung Quoc hinh anh 1
Các tàu cá TQuốc ở hải Hoa phượng đỏ của tỉnh Chiết Giang, China. Ảnh: New York Times.

Theo Doanh nghiệp Nông lương Liên Thích hợp Quốc (FAO), khai thác quá mức đang khiến các biển hồ trên thế giới hết sạch.

Từ ngư dân đánh bắt cua hoàng đế Nga ở phía tây biển Bering cho đến những con tàu Mexico khai thác cá hồng ngoài khơi Florida, các hoạt động tấn công bắt không bền vững đang nạt đe cuộc sống store triệu người phụ thuộc tham gia biển để có thu nhập và thực phẩm ở các nước đang tạo ra.

Khủng hoảng nghề cá ở Tây Phi

Với dân số kếch xù và sự thịnh vượng tăng thêm, China đang có ảnh hưởng vô cùng lớn tới các biển hồ trên trái đất. Họ có khả năng mua hải sản và đội tàu đánh cá biển không đâu vào đâu tị nạnh kịp.

Khi lãnh hải ở quê nhà cạn kiệt, ngư gia Trung Quốc đi thuyền xa hơn để khai thác lãnh hải của các nước khác. Những chuyến đi biển của họ thường được chính phủ trợ cấp.

Các đội tàu tấn công cá xa bờ của TQuốc đang hướng tới vùng biển Tây Phi, nơi hiện cung cấp nhiều phần lượng hải sản cho nước này. Đội tàu tấn công bắt xa bờ của họ đã tăng lên gần 2.600 chiếc (Mỹ có chưa đầy 1/10 con số này).

Theo một tìm hiểu mới được công bố trên tin báo Frontiers in Marine Science, toàn bộ tàu TQuốc có kích thước rất lớn nên lượng cá tấn công bắt được trong 1 tuần bằng những chiếc tàu ở Senegal tấn công bắt trong 1 năm, gây thiệt hại 2 tỷ đô la/năm cho các nền kinh tế Tây Phi.

Phổ biến chủ tàu China dựa vào tiền của chính phủ để đóng tàu và chi phí cho những chuyến đi kéo dài hàng 04 tuần đến Senegal.

Bien Tay Phi chao dao vi doi tau ca hung hau cua Trung Quoc hinh anh 2
Senegal nằm ở phía tây bắc châu Phi, giáp Đại Tây Dương. Đồ họa: Encyclopaedia Britannica

Theo Zhang Hongzhou, nhà phân tích tại Đại học Công nghệ Nanyang, Singapore, trợ cấp của chính phủ TQuốc cho lĩnh vực đánh bắt đã đạt gần 22 tỷ USD từ năm 2011 tới năm 2015, gấp gần 3 lần số tiền chi tiêu trong 4 năm trước đây.

Ông nghĩ là con số này chưa bao gồm hàng chục triệu tiền trợ cấp và miễn thuế mà các thành phố ven biển China cung cấp cho các tổ chức kinh doanh tấn công cá địa phương.

Ở Senegal, một đất nước nghèo với dân số 14 triệu người, số lượng cá giống đang sụt giảm mạnh. Những ngư gia địa phương dùng xuồng gỗ phải khó khăn với các “siêu thuyền” với tấm lưới dài hàng km có thể quét sạch mọi sinh vật.

Lợi tức giảm dần của biển có nghĩa doanh thu của ngư dân sụt giảm và cư dân Senegal phải mua thực phẩm với giá cao hơn.

"Chúng tôi đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng chưa từng có. Giả dụ mọi thứ tiếp tục như thế này, dân chúng sẽ phải ăn sứa để sống", Alassane Samba, cựu giám đốc viện hải dương học của Senegal, cho nhân thức.

Đụng độ với ông hoàng biển cả

Khi nói đến các hoạt động khai thác hải sản thế giới, TQuốc là ông hoàng của biển cả. Đây là nước xuất khẩu thủy sản lớn nhất thế giới. Dân số nước này tiêu thụ hơn 1/3 lượng cá trên thế giới. Thống kê này tăng 6% mỗi năm.

Lĩnh vực tiến công bắt cá của nước này sử dụng hơn 14 triệu công sức với 30 triệu người khác dựa vào nguồn hải sản để kiếm sống.

Ông Zhang của Đại học Nanyang nói: "Sự thật là các ngư trường truyền thống trong vùng biển China chỉ còn sinh tồn dưới tên gọi. Đối với các nhà chỉ đạo TQuốc, việc đảm bảo nguồn cung thủy sản không chỉ tốt cho kinh tế mà còn ổn định phường hội và mang lại ích lợi chính trị".

Đương nhiên, khi hướng tới lãnh hải của các nước khác, ngư gia Trung Quốc đã vướng vào vô kể mâu thuẫn hàng hải.

Bốn tuần 3 năm rồi, chính quyền Argentina đã đánh chìm một tàu Trung Quốc tìm bí quyết chống đối một tàu tuần duyên. Các cuộc đụng độ bạo lực giữa ngư gia China và các nhà chức trách Hàn Quốc đã khiến cho hàng chục người bỏ mạng.

Bien Tay Phi chao dao vi doi tau ca hung hau cua Trung Quoc hinh anh 3
Ngư gia Senegal tiến công bắt cá ở vùng biển quê nhà. Ảnh: New York Times.

Đối với Bắc Kinh, đội tàu tiến công cá giúp khẳng định tham vọng lãnh thổ của họ ở Biển Đông. Tại tỉnh Hải Nam, chính quyền tạo động lực các chủ tàu đánh bắt ở khu vực nói quanh nói quẩn Quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa thuộc độc lập của vn.

Đội tàu này nhận được nhiên liệu, đá và thiết bị dẫn tuyến đường, song song được các tàu khu trục bé nhỏ của hải quân TQuốc yểm trợ để tranh chấp với ngư gia các nước khác.

Đối với Senegal, với bờ biển dài gần 500 km, đại dương là huyết mạch kinh tế và là một phần của phiên bản sắc dân tộc.

Hạn hán liên tiếp do biến đổi khí hậu đã khiến hàng triệu người Senegal thiên cư trong khoảng nông thôn ra biển, làm cho tăng sự phụ thuộc của nước này vào biển hồ trong bối cảnh nguồn cung hải sản suy giảm.

Với 2/3 dân số dưới 18 tuổi, tình trạng găng tay trên đã góp phần thúc đẩy giới trẻ Senegal sắm đến châu Âu.

“Người nước ngoài ca cẩm về người di cư châu Phi đến nước họ, nhưng những người tới lãnh hải của chúng tôi, trộm cắp đông đảo cá của chúng tôi thì chẳng chạm chán yếu tố gì”, Moustapha Balde nói. Chàng giới trẻ 22 tuổi này có em trai chết trôi khi tàu của anh bị chìm trên biển Địa Trung Hải.

Theo số liệu của chính phủ, hơn 100 tàu bè lớn đang hoạt động ở lãnh hải Senegal tới từ châu Á, châu Âu và phiên bản địa. Báo cáo này không bao gồm các tàu treo cờ Senegal nhưng do Trung Quốc sở hữu.

Các tàu cá bất hợp pháp thường hoạt động vào ban đêm ở rìa vùng đặc quyền kinh tế của Senegal mà các tàu thủy cỡ tí hon của nước này chẳng thể với tới.

Chuyên gia thủy sản Dyhia Belhabib ước lượng các tàu China ăn trộm khoảng 40.000 tấn cá mỗi năm trong khoảng hải phận Senegal, giá trị khoảng 28 triệu đô la. Báo cáo này không bao gồm các tàu tấn công cá bất hợp pháp không bao giờ bị bắt, choán gần 2/3 số tàu của Trung Quốc.

Không dễ dàng nói không với Trung Quốc

Bảo vệ biển thỉnh thoảng chỉ có tức là nói không với Trung Quốc, nhà tài trợ lớn cho cơ sở vật chất cơ sở ở châu Phi.

"Thật khó để nói không với China khi họ đang làm các con phố cho chúng tôi”, Tiến sĩ Samba, cựu giám đốc viện hải dương học của Senegal, cho biết.

"Thỉnh thoảng người Trung Quốc phải trả tiền ân hận lộ để được tiếp xúc nguồn hải sản. Số tiền đó không đóng góp cho kinh tế, vì vậy cư dân phải đương đầu với đồng thời rộng rãi vấn đề", Rashid Sumaila, giám đốc phòng ban Tìm hiểu Kinh tế Nghề cá thuộc Đại học British Columbia, Canada, đánh giá.

Bien Tay Phi chao dao vi doi tau ca hung hau cua Trung Quoc hinh anh 4
Người bán cá và vợ của các ngư gia đợi tàu cá đi về ở thị trân Joal, Senegal. Ảnh: New York Times

Bắc Kinh trở nên mẫn cảm với những buộc tội rằng đội tàu cá vĩ đại của họ đang góp phần đẩy nghề cá tới bờ vực sụp đổ.

Theo một quan chức thủy sản, chính phủ Trung Quốc đang cắt giảm trợ cấp cho hoạt động tiến công bắt. Ngoài ra, đông đảo tàu tấn công bắt xa bờ của China phải đăng ký với chính phủ để phục vụ việc theo dõi.

Tuy nhiên, ông Liu Xinzhong, Phó cục trưởng Cục thủy sản tại Bắc Kinh, cũng nói thêm rằng những lời chỉ trích về hoạt động tấn công bắt cá của Trung Quốc nhiều khi đã bị phóng đại. “Người ta tới hỏi tôi ‘Nếu Trung Quốc không tiến công cá thì người Mỹ lấy cá đâu để ăn”, ông nói với phóng viên New York Times.

Ở làng chài Joal, hoạt động đánh bắt bị thu hẹp của các tàu cá đã khiến 3 nhà máy đóng hộp đá của đô thị phải đóng cửa. Trên bến cảng, từng hàng ngũ đàn bà đổ xô đến các con tàu đánh cá vừa trở về, giành giật nhau số hải sản thu được.

Ở trọng tâm sơ giễu cợt cá ngoài trời của Joal, người ta có thể nhận ra việc thiếu hụt hải sản trầm trọng tới thế nào khi thấy những cái kệ trống không hoặc chỉ lác đác vài con cá mòi đuôi tiến thưởng.

Daba Mbaye, 49 tuổi, một trong số ít người làm cho việc tại đây, lo lắng về việc làm cho ăn của hạ tầng. “Họ chẳng để lại gì cho chúng tôi, còn chúng tôi thì đành bất lực không ngăn được họ”, ông nói.

Mbaye cho biết giờ ngư gia yêu cầu bắt các con cá chưa trưởng thành. Ông lo ngại rằng cứ đà này, biển sẽ chẳng còn lại gì. 

Đội tàu China cập cảng Davao, Philippines Đội tàu TQuốc cập Hoa phượng đỏ Davao, Philippines, và đón tiếp Tổng thống Duterte lên thăm hôm 1/5.

TQuốc yêu cầu Đài Loan thả ngư dân bị bắt

TQuốc đòi hỏi Đài Loan thả nhị ngư gia bị lực lượng tuần duyên vùng bờ cõi này bắt giữ với cáo buộc xâm phạm vùng biển.

Trung Quốc trưng bày thủy phi cơ lớn nhất quả đât

AG600 được giới thiệu là thủy máy bay lớn nhất nhân loại do TQuốc chế tạo có thể chở 37 tấn nước hoặc 50 hành khách trong nhiệm vụ cứu hộ.


Xem thêm: maybomdandung

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét