Thất bại lớn của Trump ở Alabama: Cơn địa chấn chính trường Mỹ

Đảng Dân chủ có chiến thắng lịch sử trước phe Cộng hòa ở Alabama, một trong những bang đỏ nhất của nước Mỹ - một cơn động đất chính trường và là cú sốc lớn đối với TT Trump.

13 bốn tuần sau giây lát tối tăm nhất của đảng Dân chủ vì thất bại của bà Hillary Clinton, đảng Dân chủ đang mở đầu lấy lại niềm tin và bước tham gia năm 2018 với những hy vọng thành công.

Ngày 13/12, chính trường nước Mỹ chứng kiến một cơn động đất lớn nhất trong một số thập kỷ qua: Roy Moore, ứng cử viên của phe Cộng hòa thất bại trong cuộc bầu cử thượng nghị viên bang Alabama. 

Lần trước tiên sau 25 năm, người tìm việc thượng nghị viên đảng Dân chủ có thành công tại Alabama, mà AP phản hồi là "một trong những bang 'đỏ' nhất" - thủ phủ số 1 của phe Cộng hòa. Đối với đảng Cộng hòa, thất bại của người tìm việc Moore không chỉ là sự bẽ mặt lớn mà còn khiến cho sâu sắc thêm hiện trạng chia rẽ nội bộ đang xảy ra.

Thất bại ở Alabama càng xát muối vào vết thương khi đây chính là bang giúp Trump chiến thắng trong bầu cử sơ bộ hồi năm rồi. Đến bầu cử tổng thống, ông thậm chí thắng vang dội bà Clinton tới 28 điểm phần trăm.

"Chúng ta cho thấy không chỉ ở bang Alabama mà trên cả nước - rằng chúng ta có thể cấu kết", ông Jones tuyên bố giữa tiếng reo hò của những người ủng hộ ở Birmingham sau khi thắng cử. Bản thân ông cũng thấy không đủ từ ngữ để diễn tả chiến thắng mà cách đó một số tuần còn tưởng chừng mực là không tưởng. "Tôi đã đợi giây phút này suốt thế cuộc bản thân, và giờ tôi chẳng biết nói cái quái gì nữa". 

Dù nhiều quan chức Cộng hòa "quay lưng" với ông Roy Moore, Tổng thống Trump vẫn dồn sự ủng hộ cho ứng cử viên này. Ảnh: The Hill.

Canh bạc rủi ro của Trump

Thất bại này không chỉ tác động tới sự nghiệp của ông Moore mà còn ảnh hưởng đến cục diện đảng Cộng hòa, khi thay đổi thế đa phần tại Thượng viện so với đảng Dân chủ chỉ còn 51-49.

Các quan chức Nhà Trắng đã sớm nhận ra rủi ro của việc tổng thống kiên quyết ủng hộ ông Moore. Khi cuộc đua sắp tới hồi kết, họ nghiên cứu kỹ các thăm dò và cho thấy tỷ trọng giữa các đối thủ rất sít sao. Bất chấp lời can ngăn trong khoảng nhóm cố vấn, Tổng thống Trump rất quan tâm để trợ lực cho một ứng viên đương đầu với phổ quát kết tội quấy phá dục tình trẻ thành niên như ông Moore.  

Ông Trump được cho là rất nghi ngại về những người thanh nữ đứng ra cáo giác Moore. Ông càng không muốn mất ghế về tay phe Dân chủ. Hơn nữa, một số nguồn tin nói với Politico rằng tổng thống muốn giúp đỡ người tìm việc như Moore, một người bị chính lực lượng nòng cột của đảng Cộng hòa bỏ rơi.

Trên New York Times, những cố vấn trong Nhà Trắng nói ông Trump rất giận dữ khi chứng kiến hàng loạt nhân vật tiếng tăm trong đảng Cộng hòa xa rời Moore vì các buộc tội phá rối dục tình vốn xảy ra trong khoảng đa dạng thập kỷ trước.

Do đó, ông Trump quyết định dù Moore bị kết tội thế nào thì các đảng viên Cộng hòa vẫn phải bỏ thăm cho ông ấy, vì Moore sẽ hành động tốt hơn một nghị sĩ Dân chủ mà tổng thống nhận định là yếu kém về vấn đề tù túng, quân sự và biên cương.

Vấn đề đó làm tổng thống đánh cược cả vốn chính trị, uy tín và địa vị để ủng hộ Moore. Chỉ một số ngày trước cuộc bầu cử, Tổng thống Trump tổ chức buổi chuyển động ở vùng Florida gần với biên giới Alabama kêu gọi cử tri ủng hộ cho Moore.

Trump di chuyển tranh cử cho ông Moore tại Florida. Ảnh: LAT.

Phản ứng trước tiên của Tổng thống Trump trước thành công của ứng viên Doug Jones (đảng Dân chủ) là lời chúc mừng miễn cưỡng trên Twitter. "Thắng là thắng", ông Trump viết trên Twitter; đồng thời thể hiện sự quan trọng đảng Cộng hòa vẫn còn thời cơ thắng một ghế vốn bị bỏ trống sau khi ông Jeff Sessions rời Thượng viện để chuyển sang làm bộ trưởng tư pháp.

Dĩ nhiên, phổ thông quan niệm đảng Cộng hòa cho rằng thất bại của Moore trên thực tại lại là kết quả tốt nhất với toàn đảng. Ý kiến gay gắt trong khoảng những ứng viên bảo thủ như Moore khiến các đối tượng cử tri gồm thiếu phụ, các đội ngũ sắc tộc thiểu số, người đồng tính và Hồi giáo... ác hiểm cảm.

"Nỗi đau ngắn hạn nhưng là thắng lợi dài lâu. Việc Roy Moore và Steve Bannon (cựu ý tưởnrg gia trưởng Nhà Trắng) thất bại lại là vấn đề có lợi lớn với đảng Cộng hòa. Nếu như thắng, ông Moore có thể chôn vùi cả đảng vào năm 2018", cựu thượng nghị viên Norm Coleman nói.

Ví như ông Moore thành công, đảng Cộng hòa sẽ thêm gánh nặng vì một nghị viên bị kết tội phá rối tình dục trong bối cảnh tỷ trọng ủng hộ ông Trump ở mức thấp nhất lịch sử. Các lãnh đạo Thượng viện từng chắc chắn sẽ mở cuộc khảo sát ví như Moore trúng cử.

Kì vọng cho đảng Dân chủ

Chiến thắng của ông Jones như cảnh báo về thiên hướng mà đảng Cộng hòa phải đối mặt trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tham gia năm 2018. Qua việc ông Jones thắng ghế ở Thượng viện, phe Dân chủ đang biểu lộ rõ nỗ lực giành lại quyền giữ vững ở cơ quan này trong nhì năm còn lại với nhiệm kỳ của ông Trump.

Thành công của ứng viên Jones gây bất thần lớn vì phe Dân chủ tưởng mức độ không có thời cơ ở Alabama, một trong những căn cứ vững chắc nhất của đảng Cộng hòa. Đây chính là nơi ông Donald Trump tiến công bại bà Hillary Clinton đến 28 điểm trong cuộc bầu cử năm rồi.

Thắng lợi của ông Doug Jones thành lập ra kì vọng cho đảng Dân chủ. Ảnh: AP.

Chỉ mới một bốn tuần trước, cuộc bầu cử thống đốc ở bang chiến trường cần thiết Virginia cũng gọi tên ứng cử viên của đảng Dân chủ Ralph S. Northam với thành công giòn giã (cách trở hơn 9 điểm xác suất) so với địch thủ đảng Cộng hòa.

Thắng lợi của ông Jones cũng chứng tỏ thêm một vấn đề: Sự xuất hiện đúng lúc của nhóm cử tri cốt cán, trong trường hợp này là số lượng người Mỹ gốc Phi đi bỏ thăm vượt ngoài dự tính, có thể giúp đảng Dân chủ tiến công bại nền móng "lõi" của đội ngũ ủng hộ Trump là những người công sức da trắng bậc trung ở vùng quê.

Thất bại của ông Moore cũng tác động tới trận chiến lập pháp sắp đến, khi quốc hội sẽ luận bàn dự luật canh tân thuế. Dù chỉ đạo phe phần lớn tại Thượng viện McConnell khẳng định việc bỏ phiếu sẽ được thi hành trước cuối năm, là giai đoạn ông Jones tuyên thệ nhậm chức, tác động cụ thể của nó vẫn là vấn đề chưa thể chắc chắn.

Bởi vậy, phổ thông thượng nghị viên Dân chủ như Elizabeth Warren và Chris Van Hollen thúc giục quốc hội sớm bắt đầu giấy má để ông Jones nhậm chức và nhập cuộc cuộc bầu cử. "Chúng ta cần công bố liên tiếp nếu McConnell cố ý không đẩy nhanh tiến độ cho Jones. Ý kiến của người dân Alabama xứng đáng được lắng tai trọn vẹn", Thượng nghị sĩ Van Hollen viết trên Twitter.

Khi công bố trên Twitter ngày 13/12, Tổng thống Trump gỡ gạc thất bại bằng việc chắc chắn ông đã tiên đoán được kết cuộc nhưng vẫn phấn đấu ủng hộ Moore.

"Nguyên do mà ngay từ đầu tôi đã ủng hộ Luther Strange (và tỷ lệ của ông ấy tăng đáng kể) là vì tôi biết Roy Moore sẽ chẳng thể chiến thắng trong cuộc bầu cử sau cuối. Và tôi đã đúng! Roy rất nỗ lực nhưng kết quả không như ý", ông Trump viết trên Twitter.

Nhì điểm nóng được mong chờ kế tiếp là những cuộc bầu cử ở bang Arizona và Nevada. Tại đây, cựu kế hoạch gia trưởng của Nhà Trắng Stephen Bannon và những nhà hoạt động thủ cựu đang nỗ lực xúc tiến cho những người tìm việc "nổi loàn", người mà các quan chức đảng Cộng hòa lo âu sẽ không thể giành chiến thắng. Thất bại của Moore, người cũng kiếm được sự ủng hộ của Bannon, sẽ khiến cho họ đề nghị suy nghĩ lại về chiến thuật và chất lượng ứng cử viên.

Hashtag tuần qua: Chính quyền Trump lểu đểu vì khủng hoảng Chính quyền Tổng thống Donald Trump lao đao vì bất ổn nội bộ sau những đổi mới liên tục về nhân lực và kết tội "đi đêm" với Nga trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2016.

Thất bại muối mặt của Trump: Phe Cộng hòa mất ghế TNS ở Alabama Lần trước tiên sau 25 năm, phe Dân chủ giành được ghế thượng nghị viên ở bang Alabama, thủ phủ phe Cộng hòa. Đây là thất bại lớn của Tổng thống Trump một năm sau nhậm chức.

Ba thiếu phụ tố bị Trump quậy phá, đòi thăm dò tổng thống Ngày 11/12, ba thiếu phụ cùng lên tiếng buộc tội ông Donald Trump từng phá rối dục tình họ trong dĩ vãng, qua đó kêu gọi quốc hội mở cuộc dò xét với tổng thống.

• Donald Trump

  

  Donald John Trump là tổng thống thứ 45 của Mỹ. Lúc trước, ông nhiều người biết đến với vai trò là một tỷ phú thương gia, nhà đóng hộp chương trình truyền hình. Tên tuổi của Trump được biết tới phổ thông qua chương trình truyền hình thực tế The Apprentice với câu nói "You're fired" (bạn đã bị đuổi). Trong khi, ông còn có phần chiếm hữu trong các cuộc thi sắc đẹp như Hoa hậu Hoàn Vũ, Hoa hậu Mỹ...

  Bạn có biết: Trump đã nhị lần là ứng cử viên cho Giải Emmy, hiện ra trong các chương trình truyền hình và phim ảnh với tư cách là chính mình nhưng dưới góc độ hài hước.

  • Ngày sinh: 14/6/1946
  • Đảng phái: Đảng Cộng hòa
  • Của cải: 3,5 tỉ đôla Mỹ (ước tính tháng 5/2017)
  • Hoàng hậu: Ivana Zelníčková (1977-1992), Marla Maples (1993-1999), Melania Knauss (2005-hiện tại)
  • Chiều cao: 1,88m

thất bại của Trump đảng Cộng hòa Donald Trump bầu cử thượng nghị sĩ bang Alabama

Tham khảo thêm: maybomtuoitieu